بیماری به نام چاقی

این مطلب را با دوستانتان به اشتراک بگذارید:
ارسال به دوستان پرینت ۸۳۵ بار بازدید شده

بیماری به نام چاقی
چاقی و اضافه وزن مشکل بیشتر مردم جهان مخصوصا کشور های توسعه یافته و درحال توسعه است که آمار نشان دهنده ای این است که روزانه میزان افراد مبتلا به اضافه وزن رو به افزایش میباشد.اگر داشتن اندام نامناسب و ظاهر بد شکل اضافه وزن را که کنار بگذاریم به مشکل بیماری هایی که به خاطر اضافه وزن به سراغمان می آیند میرسیم. در این مقاله به تعریف چاقی و عوامل آن میپردازیم امیدواریم با راهکارهایی که ارائه میدهیم به پیکار با چاقی برویم...
چاقی, اضافه وزن

تعریف چاقی
تجمع غیر طبیعی و بیش از اندازه ی چربی در بدن که سلامتی فرد را مختل میکند. این تعریف سازمان جهانی(WHO) از چاقی است.
نمایه توده در بدن(BMI): راه ساده ای برای ارزیابی نسبت وزن به قد است که قالبا برای طبقه بندی چاقی و اضافه وزن در افراد بزرگسال مورد استفاده قرار میگیرد که عبارت است از تقسیم وزن بر مجذور قد.
2(قد بر حسب متر) / وزن به کیلو گرم =BMI
طبقه بندی اضافه وزن و چاقی(NIH): بر اساس تعریف سازمان بهداشت جهانی برای طبقه بندی چاقی و اضافه وزن،افراد با شاخص توده بدنی مختلف طبق جدول زیر دسته بندی میشوند.
چاقی, اضافه وزن
 
البته باید عنوان کرد که این اندکس(BMI) برای گروهی از افراد از قبیل زنان باردار و شیرده،افرادبسیار قد بلند و یا قد کوتاه و ورزشکاران حرفه ای یا بدنساز با توده ماهیچه ای بالا کاربرد ندارد.مسئله مهم دیگری که غیر قابل چشم پوشی میباشد اندازه دور کمر است.فاصله بین پایین ترین دنده و خار ایلیاک(استخوان های زیر پهلو)در فردی است که با لباس سبک ایستاده و نفس خود را کاملا تخلیه کرده باشد.
اندازه دور کمر بیشتر از 102 سانتی متر در آقایان و بیشتر از 88 سانتی متر در بانوان به عنوان تعریف چاقی شکمی به کار برده میشود.اندازه دور کمر امروزه توسط سازمان بهداشت جهانی(WHO) به عنوان شاخص مرتبط به سلامتی و مرگ و میر شناخته شده است.به علاوه چاقی، ناتوانی های جسمی و کاهش کیفیت زندگی را بهمراه خواهد داشت و برای افراد چاق کاهش طول عمر و دست و پنجه نرم کردن با بیماری را در پی خواهد داشت.

مهمترین عوامل اضافه وزن و چاقی

دانشمندان مطالعات و تحقیقات فراوانی در مورد عوامل زمینه ساز چاقی انجام داده اند که در آنها به فاکتورهای مختلفی به عنوان عوامل خطر ابتلا به چاقی اشاره شده است.از جمله این علل میتوان به موارد زیر اشاره کرد.
چاقی, اضافه وزن

_ وراثت و ژنتیک
ژنتیک نقش بسیار مهمی در بروز چاقی دارد و بر اساس مطالعات محققان مشخص شده که در 40 تا 70 درصد از موارد چاقی وراثت و ژنتیک دخیل است.بسیاری از عوامل هورمونی و عصبی که بر تنظیم وزن طبیعی فرد تاثیر دارند،به صورت ژنتیکی تنظیم و تعیین میشوند.اختلالات کوچک در این مسیر مشخصا در افزایش وزن نقش بسزایی دارند.توزیع ناحیه ای بافت چربی در بدن،تعداد و اندازه سلولهای چربی و سرعت متابولیسم پایه نیز تحت تاثیر ژنها قرار دارند.مطالعات انجام شده برروی دوقلوها نقش ژنها در ایجاد چاقی را بیش از 50 الی 70 درصد نشان داده است.
جهش در برخی از ژنهای دخیل در کنترل وزن میتواند به چاقی و سندروم متابولیک منجر شود بخصوص زمانی که رژیم غذایی حاوی چربی های اشباع زیادی باشد.لازم به ذکر است که انتخاب های تغذیه ای و شیه زندگی میتوانند بسیاری از ژنهای عامل چاقی را فعال و یا غیر فعال کنند.

_کم تحرکی
طبق مطالعات انجام شده توسط دانشمندان بیشتر از 60 درصد مردم جهان تحرک لازم برای حفظ سلامت بدن خود را ندارند که این آمار در زنان بیشتر از مردان است.جالب است که بدانید متاسفانه طبق آمار سازمان بهداشت جهانی سالانه بیش از 2 میلیون نفر از مردم جهان در اثر کم تحرکی جان خود را از دست میدهند.خیلی ها فکر میکنند کم تحرکی اشتها را کور میکند ولی برعکس،باعث افزایش میل به خوردن نیز میشود.خیلی ها تصور میکنند کم خوابی با کم تحرکی در تضاد است در صورتی که مطالعات نشان میدهد خواب کم ریسک ابتلا به چاقی را افزایش میدهد و خواب کوتاه باعث اختلال در اشتها و گرسنگی میشود و هرمونهای مرتبط با اشتها بیشتر ترشح شده و ممکن است باعث دریافت بیشتر غذا که موجب دریافت انرژی مضاعف میشود که نهایتا به اضافه وزن و چاقی تبدیل میشود.
چاقی, اضافه وزن

_تغذیه نامناسب
در طی سالهای اخیر تغییرات زیادی در نحوه غذا خوردن مردم به وجود آمده است.اکنون مردم بیشتر به غذاهای چرب و پر کالری و نیز غذاهای آماده که سرشار از کالری و چاق کننده هستند مانند سوسیس،کالباس،پیتزا و سس های چرب روی آورده اند و مصرف انواع شیرینیجات و تنقلات در آنها افزایش یافته است.در کودکان نیز تغذیه ناصحیح و تحرکات کم رایج شده است و ثابت شده که ارتباط تنگاتنگی بین تماشای تلویزیون و مصرف غذا و تنقلات وجود دارد همین ارتباط باعث کم شدن تحرکات و در نتیجه افزایش وزن و چاقی میشود.همچنین طعم غذا در دریافت غذا نقش مهمی دارد.وقتی در یک وعده غذایی چند مورد غذا سرو شود دریافت غذا و در نتیجه دریافت انرژی چند برابر از زمانی که یک نوع غذا باشد میشود.در صورتی که تنوع غذایی نباشد فرد دچار سیری زودرس خواهد شد.
چاقی, اضافه وزن

_استرس و فشارهای عصبی
هنگامی که فرد دچار استرس است هرمون هایی ترشح میشوند که تاثیرگذاری شگرفی روی ساز و کار بدن دارند.این هورمون ها بر روی پوست،وضعیت روحی،میل جنسی و افزایش وزن اثرگذارند.نحوه عمل کردن آن هم اینگونه است؛زمانی که شما در شرایط استرس آور قراردارید بدن واکنش دفاعی از خود نشان میدهد و آدرنالین ترشح میکند و به سبب آدرنالین بیش از حد در خون هورمون کورتیزول ترشح میشود.این هورمون به بدن پیغام میدهد که به دنبال جایگزین انرژی باشد و باعث احساس گرسنگی شدید و ایجاد اشتها در شما میشود.همچنین از تاثیر های دیگر استرس بر بدن میتوان به بالا بردن سطح انسولین و به سبب آن جمع شدن چربی انباشته اشاره کرد که کاهش سوخت و ساز و کاهش مصرف کالری را در بر دارد.
دلایل جانبی زیادی هم وجود دارند که تاثیر گذارند.چاقی و اضافه وزن برای فرد همیشه به یک دلیل اتفاق نمی افتد،ممکن است چندین عامل دست به دست هم دهند تا به این مشکل دامن زنند که میتوان به عوامل جمعیت شناختی،عوامل فرهنگی-اجتماعی،عوامل زیستی و عوامل محیطی اشاره کرد. نمونه هایی از این عوامل را در ادامه شرح میدهیم.
*سن: با گذشتن از 50 سالگی میزان چربی انباشته در بدن افزایش میابد هم در آقایان و هم در خانم ها.
*جنسیت: در خانم ها شیوع چاقی بیشتر از مردان میباشد.همچنین آمار مرگ و میر در خانم ها نسبت به آقایان کمتر است دلیل آن هم تحمل بهتر چربی مازاد توسط خانم هاست زیرا اغلب به صورت چربی زیر پوستی و محیطی(رانها،باسن،سینه ها) ذخیره میشود در حالی که در مردان به صورت چربی شکمی است.
*بارداری و زایمان: آنچه از قدیم تصور میشد این بود که با افزایش تعدادزایمان نمایه توده در بدن(BMI) افزایش میابد اما تحقیقات اخیر نشان میدهد که این افزایش کمتر از یک کیلوگرم به ازای هر بار داری است.
*مواد چاقی زا: مواد و ترکیبات شیمیایی هستند که از محیط بیرونی وارد بدن شده و حالت طبیعی بدن برای ذخیره چربی و تعادل انرژی را مختل می کنندکه می توان به مواد پلاستیکی مورد استفاده در بسته بندی مواد غذایی اشاره کرد.
*خواب: مطالعات نشان میدهد که خواب کم و کوتاه نظم بدن در ارتباط با اشتها و گرسنگی را تغییر میدهد که هورمونهای مرتبط به اشتها بیشتر ترشح شده و موجب دریافت بیشتر کالری شده است.
*بیماری و داروها: بعضی از بیماری ها نیز میتوانند موجب اضافه وزن شوند.این بیماری ها به صورت مستقیم با هورمون های ترشحی و اشتها و سیستم ذخیره چربی بدن در ارتباط هستند(کم کاری تیروئید،سندروم کوشینگ و ...).بعضی از داروها نیز هم به صورت تزریقی و هم به صورت خوراکی روی این هورمون ها اثرگذارند و باعث از بین رفتن نظم آنها می شوند(داروهای ضد تشنج،داروهای ضد بارداری،داروهای ضد افسردگی).

مشکلات چاقی و اضافه وزن
به عقیده پزشکان شکل ظاهری بدن بیماران میتواند به آنان در مورد مشکلات بالقوه آینده هشدار دهد.چاقی و اضافه وزن مشکلات جبران ناپذیر زیادی به بدن وارد میکند که باعث کاهش طول عمر انسان میشود و دانشمندان عوارض فراوانی را برای چاقی بدن شناسایی کردند که در ادامه به آنها میپردازیم.
چاقی, اضافه وزن

_فشار خون
زمانی که بافت چربی بدن افزایش پیدا میکند به اکسیژن و مواد غذایی احتیاج پیدا میکند و وظیفه تامین این ها بر عهده خون میباشد که هرچقدر که حجم این چربی ها بیشتر شود فشار روی سیستم گردش خون بیشتر میشود و این گردش خون بیشتر باعث وارد شدن فشار بیشتر به دیواره های سرخ رگها میشود.چاقی باعث افزایش سطح هرمون انسولین در خون میشود و این هرمون باعث نگه داشتن آب و نمک در رگها میشود و همچنین چاقی باعث افزایش تعداد ضربان قلب و کاهش ظرفیت عروق برای جابجایی خون میشود که این عوامل باعث پرفشاری خون میگردد.
چاقی, اضافه وزن

_دیابت
چاقی عامل اصلی دیابت نوع 2 میباشد زیرا افزایش چربی بدن باعث از بین رفتن اثر هرمون انسولین میشود که وظیفه آن کنترل میزان قند خون در بدن میباشد.
چاقی, اضافه وزن

_چربی خون
گوشت قرمز و غذاهایی سرخ شده دارای چربی های اشباع شده فراوانی هستند که میتوانند علاوه بر چاقی میزان کلسترول بد خون (LDL) را افزایش و همچنین باعث پایین آمدن کلسترول خوب خون (HDL) و بالاتر رفتن تری گلیسیرید خون شود که این تری گلیسیرید اضافه در خون میتواند چربی های اضافه را در رگ ها رسوب دهد و باعث بیماری عروق کرونر و سکته مغزی شود.
چاقی, اضافه وزن

_ساییده شدن مفاصل
در افراد چاق و دارای اضافه وزن فشار وارد شده بر مفاصل(زانو،کمر،ران) و غضروف مفصلی باعث تخریب آنها شده و کم کم سفت شده و درد مفاصل شروع میشود.

چاقی, اضافه وزن
_سرطان
در بانوان اضافه وزن و چاقی از عوامل سرطان هایی نظیر سرطان پستان،رحم،تخمدان و کیسه صفرا میباشد و در آقایان نیز میتوان به سرطان کولون و پروستات اشاره کرد.

چاقی, اضافه وزن
_کبد چرب
هر مقدار که میزان چربی بیشتری وارد کبد شود میتواند باعث اختلال در عملکرد آن و حتی تخریب بافت کبد و التهاب آن شود که نهایتا به بیماری نارسایی کبد(سیروز) منجر میشود.در افرادی که مشروبات الکلی نیز مصرف میکنند این روند چند برابر میشود.

چاقی, اضافه وزن
_نقرس
در افراد چاق به علت بالا رفتن سطح اوره خون و رسوب این ماده در مفاصل،مخصوصا مفصل شست پا احساس درد شدیدی همراه است.
چاقی و اضافه وزن دارای عوارض پیدا و پنهان فراوانی است که تا به حال توسط پزشکان کشف شده و این عوارض تقریبا به صورت مستقیم در زندگی افراد تاثیر گذارند نمونه هایی دیگر از این عوارض را به صورت مختصر معرفی میکنیم.
*دیسک کمر
*نازایی
*سکته قلبی
*ضعف جنسی
*بزرگ شدن قلب
*خروپف در خواب
*مشکلات روانی
*نارسایی قلبی
*واریس
*آرتروز
*عفونت های ریوی و ...

راهکارهایی برای مبارزه با چاقی

راهکارهای فراوانی برای مبارزه با چاقی وجود دارد که میزان اثر بخشی و مفید بودن این روشها تنها و تنها به اراده و میزان تحمل شما بستگی دارد.شما دربرابر گرسنگی شکست خواهید خورد اگر اراده ای از جنس فولاد نداشته باشید.کاهش وزن و لاغری در گرو رعایت نکاتی ساده اما کلیدی است.ابتدا کنترل اشتها و سپس کاهش وزن بدون گرسنگی و در انتها ارتقا سلامت جسمی همزمان با کاهش وزن، البته که عوامل زیادی موثر هستند ولی راهکارهایی در نظر گرفته ایم که در ادامه عنوان میکنیم.

چاقی, اضافه وزن
رژیم غذایی
از مهمترین قدم ها برای لاغری و کاهش وزن حذف مصرف شکر و نشاسته(کربوهیدراتها) است .شکر دارای میزان کالری بالایی است که به سرعت باعث چاقی میشود.این غذا ها باعث ترشح انسولین میشوند که همان طور که قبلا گفتیم انسولین در خون کار ذخیره سازی چربی در بدن را انجام میدهد و زمانی که انسولین خون کاهش پیدا کند بدن به جای سوزاندن کربوهیدرات ها از چربی های ذخیره شده استفاده میکند.
چیزی که نباید در رژیم غذایی فراموش کرد این است که در وعده های غذایی شما باید نیاز های بدن به پروتئین،چربی ها و سبزیجات کم کربوهیدرات تامین شود.میوه ها سرشار از مواد مغذی و ویتامینها هستند که برای بدن بسیار مفید هستند و از جمله مواد غذایی هستند که باید همواره در فهرست غذایی وجود داشته باشند.خوردن سبزیجات یکی از بهنرین روشها برای کاهش وزن میباشد.سبزیجات سرشار از فیبر و اکثر ویتامین ها هستند که به شما در کاهش وزنتان کمک میکنند.کلم بروکلی،گل کلم،اسفناج،چغندر،کاهو،خیار و کرفس از سبزیجات کم کربوهیدرات میباشند که پزشکان به استفاده از آنها سفارش زیادی کرده اند.همچنین پروتئین ها باعث افزایش سوخت و ساز بدن و احساس سیری میشوند و در رژیم های لاغری تاثیر فراوانی دارند که میتوان از گوشت گاو،مرغ و بره و همچنین ماهی و غذاهای دریایی نام برد.از بهترین روغنهایی که میتواند به لاغری کمک شایانی کند میتوان از روغن نارگیل نام برد این روغن به علت داشتن اسید های چرب متوسط و کوتاه به راحتی هضم و باعث افزایش متابولیسم بدن میشود. همچنین پیشنهاد می شود مصرف آب را در طول دوره رژیم غذایی تان بیشتر کنید چرا که تا حد زیادی از لاغر شدن صورت تان در طول دوره رژیم کمک می کند البته اگر در انتهای دوره باز هم احساس کردید صورت تان لاغر شده می توانید از کرم حجم دهنده صورت که در بازار ایران هم موجود است استفاده کنید.

چاقی, اضافه وزن
ورزش
ترکیب ورزش و رژیم غذایی میتواند به مراتب اثرگذاری بیشتری داشته باشد.محققان دریافته اند که چاقی در جوامع رو به گسترش است و از عمده دلایل آن میتوان به کم شدن تحرکات افراد اشاره کرد و با ورزش کردن میتوان به سوزاندن کالری های اضافه بدن کمک کرد.برای تاثیر گذاری مستقیم بر وزن شما حتما بایستی در طول هفته 3 جلسه بیشتر از 20 دقیقه ورزش هوازی(راه رفتن،دویدن،دوچرخه سواری،شنا و رقص) انجام دهید.برای اثر گذاری بیشتر شما نیاز به مخلوطی از تمرینات با شدت بالاتر نیاز دارید برای این منظور نیاز است که ضربان قلب بالاتری را در حین تمرین تجربه کنید.برای نتیجه بهتر گرفتن و مراقبت های لازم از انجام صحیح حرکات ورزشی بهتر است از یک مربی استفاده کنید و همچنین افراد با نگرانی های سلامتی خاص مثل دیابت و بیماری های قلبی قبل از هر گونه ورزشی حتما با پزشک خود مشورت کنند.تمرینات مرتب و منظم باعث از بین رفتن بافت چربی و جایگزینی آن با بافت عضلانی شود که این امر باعث مصرف انرژی پایه بدن میشود.حتی در زمان استراحت هم بدن در حال مصرف انرژی است و این امر در بافت عضلانی اتفاق میافتد که هر مقدار این بافت بیشتر باشد حتی در زمان استراحت هم میزان بیشتری انرژی مصرف میشود.

توصیه ما
اینکه چه بخوریم تا لاغر شویم یک سوال پر تکرار بین افراد چاق است یعنی افراد چاق حتی برای لاغر شدن هم تمایل دارند چیزی بخورند.اینکه شما انتظار داشته باشید با ورزش و رژیم غذایی حتما به تناسب اندام دلخواه خود برسید شاید برآورده نشود زیرا بدن انسان با مقدار فعالیت بدنی و همچنین میزان کالری دریافتی خود را سازگار میکند و اینجاست که در کنار ورزش مستمر و رژیم سالم غذایی مکمل هایی از جنس طبیعت(شربت ها و کرم ها و ژل ها) که به بدن شما برای لاغری کمک میکنند به کار می آیند.امیدواریم با خواندن این مقاله کمی لاغر شوید. :)

مطالب مرتبط

پر بازدید مقالات

ارسال نظر

* نام و نام خانوادگی:
پست الکترونیک:
* متن نظر:
* لطفا کاراکترهایی را که در تصویر می بینید در کادر پایین وارد کنید:
وبلاگ